Direct naar hoofdmenu / zoekveld
Laat de tekst voorlezen met ReadSpeaker

Nieuweroord

In 1849 kopen enkele Amsterdamse en Utrechtse heren de Westerborker Broekvenen en het Mekelermeersche Veen, samen 1400 hectare groot. Zij stichten de Maatschappij tot Exploitatie der Westerborker Broekvenen.

In het gebied laten ze onmiddellijk een huis bouwen, te vergelijken met de vroegere havezathe De Klencke bij Oosterhesselen. Het huis krijgt de naam Nieuweroord en wordt bewoond door de Amsterdamse wijnkoper Jan Coenraad Rahder, een van de directeuren van de nieuwe maatschappij. Rond dit huis ontwikkelt zich de nederzetting Nieuweroord. In 1856 verhuist Rahder naar zijn Huize Valkenheim in Noordscheschut.

foto nieuwerDe naam Nieuweroord moet worden verklaard als Nieuw Oord in de wildernis van de toenmalige Tiende- en Drievenen in de gemeente Beilen. In 1865 sticht Rahder in Nieuweroord een machinale turffabriek, om de hier gegraven turf te verwerken. In 1885 werken hier 200 mensen. In 1891 wordt tien procent van de winst verdeeld onder het personeel, wat voor die tijd een opmerkelijk gebaar is. De meeste aandelen zijn in handen van de schatrijke oudsuikerplanter Frederik 's Jacob, met wie Rahder in 1857 een burgerlijke vennootschap is aangegaan.

Nieuweroord is steeds een gespleten dorp geweest, georiënteerd op Hoogeveen, maar opgedeeld tussen de gemeenten Hoogeveen en Westerbork. Sociologisch laat het dezelfde ontwikkeling zien als de andere veendorpen binnen de gemeente Hoogeveen. Met de zandgemeente Westerbork heeft het geen enkele affiniteit.
Van 1923 tot 1926 graven 900 arbeiders met schop en kruiwagen vanaf de Verlengde Hoogeveensche Vaart het zestien kilometer lange Linthorst Homankanaal als verbinding naar de Beilervaart. In 1970 wordt dit kanaal voor de scheepvaa rt gesloten.
In de eerste helft van deze eeuw ontwikkelt Nieuweroord zich tot een agrarisch dorp. Na de Tweede Wereldoorlog gaan steeds meer inwoners werken in de industrie in Hoogeveen.
In 1967 wordt het dorpshuis De Vuurkörf geopend, dat gezien wordt als een symbool van de saamhorigheid van de mensen in Nieuweroord.

Kerkelijk is Nieuweroord rechtzinnig in tegenstelling tot de andere dorpen in de gemeente Westerbork, waar men vrijzinnig is. Ook in dat opzicht sluit het dus aan bij de situatie in de Hoogeveense dorpen.

Kijk ook eens op de website van Nieuweroord.


Uitgelicht


Zoeken